De dood van Brigitte Bardot maakt me weemoedig. Daar heb ik vaker last van als een idool uit mijn jeugd overlijdt: France Gall (†2018) die met Poupeé de cire poupeé de son in 1965 het songfestival won, Marianne Faithfull (†2025), de frêle aristocrate met haar engelengeluid die na een leven vol drugs als dik propje met geraspte stembanden eind jaren ‘70 een daverende come-back maakte. En niet te vergeten Claudia Cardinale (†2025), die als geen ander droef-schoor ‘Je ’t'aime’ kon zeggen.
Brigitte Bardot (1934-2025) had haar eerste filmrol in ‘Le Trou Normand’ (1952) al op haar naam staan, toen ik nog geboren moest worden. Zij was op dat moment 18 en had drie jaar eerder ook al op de cover van het tijdschrift Elle gestaan. Tegen de tijd dat ik niet langer verliefd was op mijn schooljuf, maar warme gevoelens begon te ontwikkelen voor zangeressen als Trea Dobbs van de Ploem ploem jenka en Karin Kent met Dans je de hele nacht met mij, was BB voor mij nog een stap te ver.
Maar ze sprak al wel tot de verbeelding van mijn klasgenoten en mij. Het Barneveldse zangduo The Emerald bracht in 1961 immers een ode aan het Franse sekssymbool
‘Brigitte Bardot, Bardot
Brigitte, mijn hart klopt zo
Je foto aan de muur maakt me geregeld overstuur’
Hoewel de tweede regel van het nummer ‘Brigitte, mijn hart klopt zo’ luidde, zongen wij als opgeschoten jongens op het schoolplein ‘Die heeft ze niet zo, maar zó’. Daarbij gaven we met onze handen bij ‘zo’ de omvang van BB’s borsten aan. En er was meer aan BB dat onze jeugdige hormonen al enigszins in beweging bracht. Zij was de ambassadrice van de bikini, de badkleding die weinig aan de verbeelding overliet. Die bikini’s waren er in een blauwe en rose ruit, die al snel bekendheid kreeg als het BB-ruitje.
Haar foto mocht dan bij The Emeralds aan de muur hangen, bij mij is het nooit zover gekomen. Ik heb ook nooit een ansichtkaart met haar afbeelding gekocht, waarvan gezegd werd dat er meer van over de toonbank gingen dan die met de Eiffeltoren. Maar ik schafte in 1975 wel een exemplaar van de Playboy aan, waarin BB niets verhullend haar 40ste verjaardag vierde.
De serie naaktfoto’s was gemaakt door haar toenmalige minnaar, de op dat moment 25-jarige Laurent Vergez. Hij was er eentje in een indrukwekkende reeks geliefden: Roger Vadim, Jean-Louis Trintignant, Jacques Charrier, Gunther Sachs, Bob Zaguri, Sacha Distel en vele anderen. BB poseerde in 1968 voor Marianne, het symbool van de Franse republiek, waarvan je in elk Frans stadhuis een buste kan aantreffen. Maar tegelijk was zij ook - ondanks haar afkeer van het feminisme - de belichaming van de seksuele revolutie, van de vrijgevochten vrouw.
Ten tijde van die Playboy-foto’s was haar filmcarrière al verleden tijd. En haar zangcarrière was zelfs al eerder gestopt. Brigitte Bardot had er zelf een punt achter gezet, niet bestand tegen de roem, de paparazzi’s en de druk die alles met zich meebracht. In haar memoires uit 1966 liet ze weten dat ze in de achterliggende jaren diverse zelfmoordpogingen had gedaan. Maar misschien nog schokkender was haar onthulling in het boek Initiales B.B. (1997) waarin ze over haar enig kind - zoon Nicolaas - zei dat ze liever was bevallen van een hondje en haar zwangerschap vergeleek met ‘een tumor die in mijn buik groeide’.
Tja, mooi en sexy, maar echt aardig was ze niet. En dat zou alleen maar erger worden. Ze keerde zich steeds meer af van mensen en richtte haar leven vanaf haar 40ste volledig op dierenwelzijn, nadat ze haar Rolls Royce een keer had volgeladen met honden uit het asiel. Daarnaast haalde ze vooral het nieuws door haar huwelijk - haar vierde! - in 1992 met de extreem-rechtse Bernard d’Ormale, voormalig adviseur van Front National-voorman Jean-Marie Le Pen. En door haar politieke opvattingen. Ze werd vijf keer veroordeeld wegens rassenhaat en haatzaaien.
Waar BB’s eerdere huwelijken slechts drie tot vijf jaar stand hielden, bleven d’Ormale en zij tot haar dood samen. Vergezeld van honden, koeien, ezels, geiten en wat al niet meer op haar landgoed in Saint-Tropez. De twee vonden elkaar in hun afkeer van homoseksuelen, travestieten en moslims. Het pruilmondje dat B.B. vroeger zo verleidelijk maakte, werd er nu eentje van een oude heks die voortdurend rascistische taal uitsloeg.
Bij haar dood noemde president Macron haar een legende. “Haar films, haar stem, haar oogverblindende pracht, haar initialen, haar verdriet, haar onvoorwaardelijke liefde voor dieren, haar gezicht dat Marianne werd: Brigitte Bardot belichaamde een leven in vrijheid.” Maar Macron was niet welkom op de uitvaart. Daar was alleen plek voor BB’s omstreden vriendin Marine Le Pen.