NS en ProRail komen met voorstellen voor maximumaantallen demonstranten en maximale hoeveelheden geluid bij protesten op stations. Dat staat in een document dat het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft gepubliceerd. Ze kijken per station ook naar een "geschikte demonstratielocatie" waar reizigers minder last hebben van een protest.

"Wanneer grote groepen demonstranten de veilige doorstroom van reizigers en bezoekers belemmeren, bestaat het risico op verdringing en dreigen ontruimingsproblemen", staat in het stuk. Demonstranten die herrie maken, maken de stationsomroep minder goed hoorbaar "waardoor ontruiming van het treinstation wordt bemoeilijkt".

Exacte maximumaantallen mensen, hoeveelheden geluid of protestplekken zijn nog niet vastgelegd, zegt een woordvoerder van NS die ook namens ProRail spreekt. Volgens hem is het ook mogelijk dat de richtlijnen per demonstratie verschillen.

Demonstratierecht

"Niemand wil tornen aan het demonstratierecht", aldus de woordvoerder. "Maar wij zeggen: stations zijn ongeschikt voor demonstraties."

De woordvoerder erkent dat het recht om te protesteren kan botsen met maatregelen die vervoersorganisaties en overheden treffen. Op de vraag hoe NS en ProRail het demonstratierecht wegen tegen andere belangen zoals doorstroming en veiligheid, antwoordt hij: "Dat is aan de rechter."

Handhaving

Hoewel NS en ProRail samen verantwoordelijk zijn voor de veiligheid op stations, gaan lokale autoriteiten uiteindelijk over de handhaving. "Wij geven geen toestemming voor demonstraties op stations, maar kunnen ze ook niet verbieden."

In 2024 vroeg de Tweede Kamer om een 'handelingskader' en een 'escalatieladder' voor de handhaving bij demonstraties op stations. Aanleiding waren de demonstraties tegen het Israëlische geweld in Gaza. Een rechtse meerderheid maakte zich zorgen om leuzen "met een antisemitisch karakter" die de demonstranten zouden scanderen.

Het handelingskader is er, schreef het kabinet enkele maanden geleden, zonder dat document te publiceren. Het kwam alsnog naar buiten nadat het ANP een beroep op de Wet open overheid deed. Het gaat om een concept, maar volgens het ministerie verschilt een latere versie er inhoudelijk niet van.