Sigarettenpeuken zijn met afstand de grootste bron van fijn zwerfafval in Rotterdam. Ongeveer 65 procent van de aangetroffen kleine afvalitems bestaat uit peuken. Dat schrijft het college van burgemeester en wethouders in antwoorden op schriftelijke vragen van D66-raadslid Agnes Maassen.
Volgens de Rotterdamse Zwerfafvalmonitor werden 588 sigarettenpeuken aangetroffen op een totaal van 901 geregistreerde fijnzwerfafvalitems. De gemeente heeft daarmee inzicht in de omvang van het probleem, maar niet in de precieze milieuschade. Wel wijst het college op landelijke en internationale onderzoeken waaruit blijkt dat sigarettenfilters uit plastic bestaan, schadelijke stoffen bevatten en kunnen bijdragen aan vervuiling van bodem, water en microplastics.
Rotterdam houdt geen aparte administratie bij van de kosten voor het opruimen van sigarettenpeuken. Die vallen onder de totale uitgaven voor het schoonhouden van de openbare ruimte. Volgens het college ligt het wel voor de hand dat peuken, als grootste categorie fijn zwerfafval, ook een aanzienlijk deel van de opruimkosten veroorzaken.
Om het aantal peuken op straat terug te dringen zet de gemeente in op bewustwordingscampagnes, voorlichting, opruimacties en extra afvalbakken en peukenvoorzieningen. Een proef in de Tarwewijk liet volgens het college een lichte daling zien van het aantal peuken op straat. De campagne wordt inmiddels uitgebreid naar onder meer de omgeving van de Witte de Withstraat, een deel van het Oude Noorden en Rozenburg.
Daarnaast wijst het college op de Europese regels voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV), waardoor tabaksfabrikanten meebetalen aan de afvalkosten. Rotterdam ontvangt hiervoor jaarlijks een vergoeding en sloot zich dit jaar aan bij de internationale No Plastic Filter-campagne, die pleit voor een verbod op plastic sigarettenfilters. Verdere uitbreiding van de gemeentelijke voorlichtingscampagne wordt overwogen.